SSI Słupsk » Swołowo Europejska Wieś Dziedzictwa Kulturowego » Zagrody w Swołowie - część 2
RSS SSI Słupsk
SSI Słupsk, Słupski Serwis Informacyjny
Zagrody w Swołowie - część 2
Zagroda nr 6
Zagroda nr 6Pierwotnie było tu jedno z 15 dużych chłopskich gospodarstw. W pierwszej połowie XIX wieku od drogi stał budynek bramny połączony z chlewami. Po stronie zachodniej jest duża stodoła wybudowana w pierwszej połowie XIX wieku. Na belce nad wrotami w podwórzu umieszczono napis: ".M. Brendenburg. B.H. Den 26 ten Juny 1822. M. Steinfeld B.M." (inwestor - M. Brendenburg. 26 czerwiec 1822, budowniczy M. Steinfeld). Na początku i końcu inskrypcji umieszczono zdobniczy motyw pomorski - słońce. W 1922 roku do północnej ściany szczytowej dobudowano klepisko z chlewem i pomieszczeniem magazynowym na piętrze. Na belce nad wrotami wycięto napis: "B.H.F.A. 1922. B.M.A.V." (inwestor F.A. 1922 budowniczy A.V.).
W 1910 roku właścicielem zagrody był Peter Albrecht. Od 1913 roku Friedrich Albrecht, który rozbudował stodołę. W zagrodzie były wówczas mieszkania dla pracowników najemnych. Naprzeciwko wjazdu, w głębi podwórza stoi dom, którego zewnętrzne ściany wymurowano z cegły ceramicznej. Wewnątrz zachowano ryglową konstrukcję z XVIII wieku. Pierwotny dom nie miał kominów, a dym unosił się do powały stropowej umieszczonej na wysokości około 4 m od ziemi. Osmalał całą górną część budynku. W 1970 roku stary zniszczony już ryglowy budynek bramny rozebrano i w tym samym miejscu pobudowano murowany.
Zagroda nr 7
Zagroda nr 7W pierwszej połowie XIX wieku było tu jedno z 15 dużych gospodarstw, należące do Petera Albrechta II. W 1862 roku właścicielem gospodarstwa był Peter Albrecht - syn poprzedniego, posiadający 197,64 morgi ziemi (50,5 ha). W 1910 roku w zagrodzie było siedem budynków: dom, stodoła ze stajnią, wozownia, budynek bramny, obora, piekarnia z piwnicą, szopa na drewno. Od 1913 roku właścicielem był Friedrich Albrecht. W 1967 roku w zagrodzie wybuchł pożar. Spaliły się chlewy i wschodnia część budynku bramnego. Najstarszym w zagrodzie budynkiem jest dziś duża, ryglowa stodoła po zachodniej stronie, zwrócona szczytem do drogi. Na belce wrót umieszczono napis: "B.H.P.A.+B.M.....14 ten M...1846" (inwestor P.A.).
Ta duża stodoła została rozbudowana pod koniec XIX wieku. Wjazd do zagrody wiedzie przez budynek bramny o mieszanej konstrukcji i różnych latach budowy. Na lewym słupie wjazdu zachował się napis: "Bauherr P. Albrecht Bauer" (inwestor P. Albrecht - chłop). Jest to element ze starszego budynku, w którym parter wymieniono na murowany z cegły pod koniec XIX wieku. Z tego czasu jest również parter po stronie wschodniej, wyższe partie pobudowano współcześnie, po pożarze. Nowe są również budynki inwentarskie stojące po wschodniej stronie podwórza. W głębi postawiono w 1905 roku dom w stylu historycznym. W sadzie domu stoi budynek pomocniczy z połowy XIX wieku.
Zagroda nr 8
Zagroda nr 8W pierwszej połowie XIX wieku była to chłopska zagroda należąca do Joachima Albrechta I. W drugiej połowie XIX wieku właścicielem był Michael Albrecht, posiadający 195,62 morgi ziemi (50 ha). W 1910 roku, gdy właścicielem został August Albrecht, w zagrodzie było osiem budynków: dom, stodoła ze stajnią, budynek bramny, budynek z piwnicą, szopa na drewno, dom dla robotników dniówkowych ze stodółką. W 1914 roku pobudowano szopę na wozy i maszyny. Od roku 1921 właścicielem był Gerhard Albrecht i Gertha z d. Schulz. W zagrodzie, od której w 1945 roku oddzielono budynki dla robotników (posesja nr 37) jest teraz sześć wolno stojących budynków. Cztery tworzą zamkniętą czworoboczną zagrodę z budynkiem bramnym od drogi, który stoi w tym samym miejscu co istniejący w pierwszej połowie XIX wieku.
Budynek był w XX wieku remontowany, co oznaczono na belce od strony podwórza napisem: "B.H.G.A.1924 B.M.C.Z." (inwestor Gerhard Albrecht, rok 1924, majster C.Z.). Po zachodniej stronie podwórza stoi najstarszy w zagrodzie budynek - ryglowa stodoła, zbudowana - jak oznaczono na belce nad wrotami - w 1838 roku. Tą pierwotnie dużą jedno klepiskową stodołę, pod koniec XIX wieku powiększono, aż do domu. W głębi podwórza stoi piętrowy ryglowy dom, którego architektura wskazuje, że wybudowany został w połowie XIX wieku. We frontowej elewacji przy wejściu umieszczono belkę z wyrytym napisem: "B.H.M.A.+B.M.L.A.". Za domem jest ogród. W ogrodzie zachował się ryglowy, piętrowy dom - mieszkania dla robotników. Planowana adaptacja na centrum wiejskiej i gminnej kultury i turystyki. Teren Muzeum Pomorza Środkowego w Słupsku.
Opisy poszczególnych zagród, zostały zaczerpnięte z publikacji wydanej z funduszu Unii Europejskiej i byłego Urzędu Wojewódzkiego w Słupsku.